علت شایع درد داخلی زانو

قسمت داخلی زانوی شما به دلایل زیادی ممکن است آسیب ببیند و درد بکند، اما اغلب این آسیب‌ها به دلیل زوال غضروف مفصل زانو اتفاق می‌افتد. همچنین گاهی علت این درد ها می‌تواند به دلیل یک آسیب ورزشی یا انواع دیگری از ضربه به‌ زانو باشد.

زانو درد عارضه‌ای بسیار شایع است و می‌تواند نشانه بسیاری از بیماری‌ها یا آسیب‌های مختلف زانو باشد. قسمت داخلی زانوی شما که به آن زانوی میانی یا محفظه داخلی نیز می‌گویند می‌تواند محل درد بسیاری از عارضه‌های زانو باشد.

زانوی شما از محل تلاقی چهار استخوان، چهار رباط، چند تاندون، دو منیسک و غضروف تشکیل شده است و می‌تواند به‌ راحتی آسیب ببیند؛ زیرا یکی از پیچیده‌ترین مفاصل بدن است.

پاسخ کوتاه: درد قسمت داخلی زانو از چیست؟

درد سمت داخلی زانو معمولاً از یکی از چند ساختار می‌آید: رباط جانبی داخلی (MCL)، منیسک داخلی، کیسهٔ پس‌آنسرین، آرتروز سمت داخلی یا تحریک بافت نرم (پلیکا). نقطهٔ دقیق درد و اینکه چه حرکتی آن را بدتر می‌کند، سرنخ مهمی است — اما تشخیص قطعی فقط با معاینهٔ بالینی و در صورت نیاز تصویربرداری انجام می‌شود. اگر بعد از ضربه، زانو قفل می‌شود یا زیر وزن نمی‌توانید بایستید، وضعیت نیاز به بررسی فوری دارد.

علل شایع درد داخلی زانو

دلایل مختلفی برای درد داخلی زانو وجود دارد. بسیاری از آنها را می‌توان با آسیب‌دیدگی مرتبط دانست. برخی از شایع‌ترین حوادثی که باعث آسیب و درد زانو می‌شوند عبارت‌اند از سقوط، آسیب‌های ورزشی یا افزایش فعالیت.

بزرگسالان – به‌ویژه افراد بالای 60 سال – به‌احتمال زیاد زانودرد را تجربه می‌کنند. بااین‌حال، درد داخلی زانو می‌تواند در کودکان و نوجوانان نیز رخ دهد.

طبق گفته آکادمی پزشکان خانواده آمریکا، شایع‌ترین علل درد داخلی زانو در کودکان عبارت‌اند از:

سابلوکساسیون کشکک

تاندونیت کشکک یا “زانوی پرندگان”

بیماری ازگود-شلاتر

در ادامه هفت مورد از شایع‌ترین علل احتمالی درد داخلی زانو آورده شده است.

جدول: کدام ساختار و کدام الگو؟

این جدول برای جهت‌گیری است، نه تشخیص. اگر الگوی درد شما در چند ردیف جا می‌گیرد، ارزیابی بالینی لازم است.

اول محل درد را مشخص کنیم: داخلی، جلویی یا خارجی؟

محل درد، مسیر بررسی را تغییر می‌دهد. یک بررسی ساده:

• درد داخلی (سمت داخل، نزدیک زانوی مقابل): الگوهای همین صفحه محتمل‌ترند.
• درد جلویی، دور کشکک: معمولاً به ناحیهٔ پاتلوفمورال مربوط است (با پله، چمباتمه و نشستن طولانی بدتر می‌شود) و به صفحهٔ جداگانهٔ خود نیاز دارد.
• درد خارجی: اغلب به باند ایلیوتیبیال یا ساختارهای خارجی مربوط است.

اگر مطمئن نیستید دردتان داخلی است یا جلویی، با توصیف دقیق محل و حرکتی که آن را بدتر می‌کند به پزشک یا فیزیوتراپیست مراجعه کنید؛ همین توضیح ساده مسیر بررسی را کوتاه‌تر می‌کند.

1.استئوآرتریت (OA)

استئوآرتریت (OA) یک بیماری دژنراتیو است که غضروف را تجزیه می‌کند و باعث می‌شود استخوان‌های مفاصل به هم ساییده شوند.

اگر هنگام فشارآوردن به مفصل خود، مثلاً هنگام بالا و پایین‌رفتن از پله‌ها یا نشستن روی صندلی، درد داخلی زانو را تجربه می‌کنید، ممکن است به استئوآرتریت یا آرتروز زانو مبتلا شده باشید. ازآنجاکه این فشار باعث درد می‌شود، علائم شما ممکن است باگذشت زمان روز به‌روز شدیدتر شوند.

2.آرتریت روماتوئید (RA)

آرتریت روماتوئید (RA) یک بیماری خود ایمنی است که می‌تواند باعث درد داخلی زانو نیز شود.

آرتریت روماتوئید یا روماتیسم  باعث التهاب در مفاصل شما می‌شود، بنابراین افراد مبتلا به RA ممکن است درد شدید داخلی زانو را علی‌الخصوص در اول صبح تجربه کنند که علائم آن در طول روز کاهش می‌یابد.

3.آسیب رباط جانبی داخلی (MCL)

رباط جانبی داخلی (MCL) در امتداد داخلی زانوی شما قرار دارد تا مفصل زانو را تثبیت کند. اگر رباط بیش از حد کشیده شود، ممکن است MCL دچار پارگی شود.

MCL همچنین می‌تواند به طور جزئی یا کامل پاره شود. آسیب MCL معمولاً پس از اعمال نیرو به بیرون زانو، مانند ورزش‌های تماسی، رخ می‌دهد.

علائم آسیب MCL عبارت‌اند از:

• تورم
• بی‌ثباتی در هنگام ایستادن یا راه‌رفتن
• قفل‌کردن زانوها
• صدای ترکیدن در زمان ضربه

4.آسیب منیسک داخلی

منیسک غضروفی است که یک بالشتک بین استخوان‌های مفصل زانو ایجاد می‌کند. در هر زانو دو منیسک وجود دارد. منیسک‌ها به‌عنوان بالشتک بین استخوان‌های ران و ساق پا عمل می‌کنند.

معمولاً در حین ورزش یا فعالیت‌های ورزشی، اگر زانوی شما بچرخد یا تحت‌فشار قرار گیرد، منیسک شما ممکن است پاره شود یا آسیب ببیند.

چهار نوع عمده پارگی منیسک وجود دارد:

• پارگی دسته سطلی
• پارگی فلپ
• پارگی شعاعی
• تخریب دیسک

بسته به‌شدت آسیب، ممکن است برخی از علائم زیر را احساس کنید:

• سفتی، سختی
• درد شدید هنگام چرخاندن زانو
• قفل‌کردن زانوها
• حس عدم تعادل

5.بورسیت پس آنسرین

بورساها کیسه‌های کوچک پر از مایعی هستند که به کاهش اصطکاک بین مفاصل و تاندون‌ها کمک می‌کنند. چندین بورسا در سراسر بدن شما وجود دارد.

اگر بورسا بیش از حد مورداستفاده قرار گیرد یا تحریک شود، می‌تواند مایع اضافی تولید کند که باعث تورم و فشار بر روی زانوی شما می‌شود. این التهاب به بورسیت پس آنسرین معروف است.

طبق گفته آکادمی جراحان ارتوپد آمریکا، علل متعددی برای بورسیت پس آنسرین وجود دارد مانند:

• آرتریت روماتوئید
• چاقی
• پارگی منیسک داخلی
• اگر هنگام ایستادن یا راه‌رفتن به طور ناگهانی زانو یا ساق پای خود را بچرخانید
• کوتاهی عضلات همسترینگ

6.تحریک پلیکای داخلی

پلیکاها چین‌های کوچکی در آستر مفصل هستند و لایه‌های داخلی زانوی داخلی شما را می‌پوشانند. استفاده بیش از حد از زانو، مانند خم‌کردن مکرر زانو، می‌تواند باعث تحریک لایه داخلی شود.

این موضوع باعث می‌شود تا این چین‌ها ضخیم شده و بین استخوان‌ها گیر کنند. در این حالت علاوه بر درد درونی زانو، ممکن است قفل‌شدن زانوها و احتمالاً صدای ترک‌خوردن را در زانو تجربه کنید.

7.کوفتگی زانو

ضربه مستقیم به‌زانو، مانند ضربه‌ای که توسط جسمی سخت وارد می‌شود یا زمین‌خوردن با شدت زیاد، ممکن است استخوان زانو را دچار کبودی کند. این عارضه با نام  کوفتگی زانو نیز شناخته می‌شود.

کوفتگی زانو بسته به جایی که ضربه وارد شده است، می‌تواند باعث درد داخلی زانو شود. سایر علائم کوفتگی زانو عبارت‌اند از:

• کبودی پوست
• تورم
• مشکل در خم‌کردن زانو
• سفتی، سختی

درمان درد داخلی زانو

آسیب‌های زانو نسبتاً شایع هستند و بسیاری از آنها را می‌توان در خانه درمان نمود.

اگر علائم بیش از سه روز باقی ماند، ممکن است آسیب جدی‌تری وجود داشته باشد و باید به پزشک مراجعه کنید. پزشکان بسته به علت درد شما ممکن است روش‌های درمانی مؤثر تری را تجویز کنند.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

وجود هر یک از موارد زیر، بررسی بدون تأخیر را ضروری می‌کند:

• زانو پس از ضربه قفل می‌شود یا به‌زور باز نمی‌شود.
• بی‌ثباتی یا حس «خالی‌کردن» زانو زیر وزن.
• ناتوانی در تحمل وزن یا راه رفتن پس از آسیب.
• تورم سریع در چند ساعت اول بعد از ضربه.
• تب، قرمزی و گرمی زانو (احتمال عفونت).

در بیشتر دردهای مکانیکی داخلی زانو بدون علائم هشدار، تمرین‌درمانی و اصلاح راستا خط اول مدیریت است و تصویربرداری همیشه لازم نیست. اما برنامهٔ تمرینی باید مناسب وضعیت شما باشد؛ ادامه دادن یک تمرین دردناک می‌تواند وضعیت را بدتر کند. این بخش بر پایهٔ راهنماهای عمومی مدیریت درد زانو (از جمله NHS/NICE) تنظیم شده است.

درمان‌های خانگی درد داخلی زانو

درد خفیف زانو بسیار شایع است و اغلب در خانه قابل‌درمان است.

یکی از رایج‌ترین درمان‌ها برای درد جزئی زانو استراحت، یخ، فشرده‌سازی و بلندکردن یا یخ اختصار RICE است. روش‌های RICE زیر را امتحان کنید:

از فعالیتی که باعث درد شما می‌شود اجتناب کنید.

از عصا استفاده کنید تا وزنتان را از روی زانو بردارید.

ناحیه دارای درد را سه یا چهار بار در روز به مدت 20 دقیقه با کیسه یخ ماساژ دهید.

زانوی خود را با استفاده از یک باند فشاری ببندید.

بالشتی را زیر زانوی خود قرار دهید تا آن را هم سطح یا بالاتر از سطح قلب خود نگه دارید.

همچنین می‌توانید از داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن (Advil) برای کاهش تورم استفاده کنید. اگر علائم پس از سه روز با وجود این درمان‌ها همچنان ادامه یافت یا اگر درد شما تشدید شد، باید با یک متخصص ارتوپد مشورت کنید.

سایر درمان‌هایی درد داخلی زانو

اگر درد داخلی زانو پس از چند روز تشدید شد، یا اگر درمان‌های خانگی اولیه علائم را کاهش نداد، باید به پزشک مراجعه کنید.

برخی از روش‌های درمانی برای آسیب‌های جدی‌تر زانو عبارت‌اند از:

تزریق استروئید: این تزریق برای درمان بورسیت پس آنسرین استفاده می‌شود.

فیزیوتراپی: درمان با این روش اغلب شامل کشش، ورزش و درمان به‌وسیله اولتراسوند است.

استفاده از دستگاه‌های کمکی: استفاده از زانوبند در طول فعالیت‌های ورزشی یا روزمره می‌تواند کمک‌کننده باشد.

عمل جراحی: جراحی آرتروسکوپی زانو اغلب برای درمان پارگی منیسک استفاده می‌شود.

ورزش برای درد داخلی زانو

درحالی‌که همه علل درد داخلی زانو قابل‌پیشگیری نیستند، اما پزشکان و فیزیوتراپیست‌ها تقویت عضلات پا، به‌ویژه عضله چهارسر ران و همسترینگ را به‌عنوان یکی از موثرترین راه ها برای درمان و پیشگیری از آسیب زانو می شناسند.

طبق مطالعه ای که در سال 2008 توسط بخش جراحی ارتوپدی دانشگاه مینه سوتا انجام شد، تمرینات مفید برای درد زانو عبارت‌اند از:

• بلندکردن پا به صورت مستقیم
• حرکت پرس پا
• مینی اسکات
• دوچرخه ثابت
• شنا كردن
• راه رفتن یا دویدن روی دستگاه تردمیل
• حرکت اکستنشن پا

علاوه بر این، توجه داشته باشید که همیشه باید هر نوع ورزشی را با کشش تمام عضلات درگیر به هنگام حرکات زانو، به‌ویژه عضلات چهارسر ران و همسترینگ، شروع کنید و پایان دهید.